80 lat temu, 19 kwietnia 1943 roku, wybuchło powstanie w getcie warszawskim, które było największym zbrojnym zrywem Żydów podczas II wojny światowej.
Na terenie getta przebywało wówczas ok. 50-60 tysięcy osób. W utworzonym w 1940 roku getcie warszawskim Niemcy zamknęli ponad 400 tys. Żydów. Dziesiątki tysięcy z nich zmarły z powodu chorób, epidemii i braku dostępu do lekarstw, inni zostali zastrzeleni lub w inny sposób zamordowani przez Niemców. Głód również zbierał swoje
okrutne żniwo.
22 lipca 1942 roku okupanci rozpoczęli deportację więźniów getta do obozu zagłady w Treblince. Zginęło tam niemal 300 tys. warszawskich Żydów.
W tych warunkach, gdy nie pozostawało już nic do stracenia, wśród żydowskiej młodzieży narodziła się myśl o zbrojnym oporze.
Czy powstańcy mogli mieć nadzieję na zwycięstwo?
Raczej nie. Mogli zdecydować, jak umrą I wybrali heroiczną śmierć w walce, jako ostateczną próbę wolności człowieka.
Jeżeli przetrwać – to tylko jako wolni ludzie, a jeżeli to jest niemożliwe, to jako wolni ludzie zginąć.
W walce zwyciężymy śmierć.
Musimy być gotowi umrzeć jako ludzkie istoty.
Taka śmierć nie jest śmiercią bezsensowną,
jest bohaterskim świadectwem, przesłaniem dla przyszłych pokoleń.
Żydzi pokazali, że potrafią stawić zbrojny opór, a wróg – okazało się – nie jest niezwyciężony. Tak rozwiał się mit o niepokonanej armii niemieckiej.
Celem powstania nie było odparcie okupanta, ale przeciwstawienie się mu, pokazanie światu, że toczy się walka o naszą i waszą wolność! O Wasz i nasz – ludzki, społeczny, narodowy – honor i godność.
Nasza szkoła włączyła się w tym roku w organizowaną przez Muzeum Historii Żydów Polskich Polin akcję ,,Żonkil" polegającą na rozdawaniu mieszkańcom Kłoczewa papierowych kwiatów (wykonanych przez uczniów).
Żonkile symbolizują pamięć, szacunek i nadzieję. Związane są z postacią Marka Edelmana, ostatniego dowódcy powstania w getcie i współzałożyciela Żydowskiej Organizacji Bojowej. Po wojnie anonimowa osoba co roku przesyłała Edelmanowi bukiet kwiatów - najczęściej były to właśnie żonkile.
Ponadto uczniowie klasy VIIIa: Rozalia Parzyszek, Julia Storczyk, Damian Celej i Adam Szczeblewski w Samorządowym Przedszkolu w Kłoczewie w przystępny sposób opowiadali najmłodszym o holocauście, a przede wszystkim warunkach życia dzieci w getcie.
Agnieszka Pułtorak
